Forslag til tannhelsereform: Alle pasientar skal betale maks 25 prosent

Planen som vart lagt fram måndag, inneber at stadig fleire aldersgrupper skal få rett til offentleg finansiert tannbehandling. Dei yngste vaksne skal prioriterast, før ordninga gradvis blir utvida til eldre aldersgrupper.

– Dette kan vera starten på ei ny velferdsreform, seier helse- og omsorgsminister Jan Christian Vestre (Ap) i ei pressemelding.

På sikt skal også nødvendig tannregulering omfattast av ordninga.

– På sikt er målsetjinga at alle skal ha rett til nødvendig tannhelsehjelp gjennom ei offentleg finansiert tannhelseteneste. Forslaget vårt er sett saman av fleire steg. Noko kan vi gjera no, andre ting må skje gradvis og vil avhenga av finansiering, seier Vestre.

Planen er i tråd med fleire tilrådingar frå tannhelseutvalet, som i rapporten sin frå hausten 2024 mellom anna tok til orde for universell tannhelseordning – altså at tannhelse blir del av helsetenestene på lik linje med anna helsehjelp, og for at regulering for barn og unge bør bli gratis.

Raudt vil prioritera etter behov – ikkje etter alder

Raudt ønskjer raskare innføring av ordninga og meiner tannhelsehjelpa bør fordelast etter behov, ikkje alder, slik regjeringa legg opp til.

– Det er ingen løyndom at utgangspunkten for Raudt har vore å rulla ut tannhelsereforma etter behov, ikkje alder. Og ikkje å byrja med unge og venta med dei eldste, der behovet er stort og aukande. Dette her skal vi forhandla om, seier Raudt-leiar Marie Sneve Martinussen.

Raudt peikar også på at regjeringa ikkje har sett av nye pengar til tannhelse i forslaget til statsbudsjett for 2027. Raudt vil prioritera reforma i budsjettforhandlingane i haust.

SV åtvarar

SV-leiar Kirsti Bergstø helsar forslaget velkommen, men åtvarar mot å svekkja eksisterande rettar.

– For oss er det veldig viktig at ei ny reform ikkje svekkjer eksisterande rettar, og at vi må sørgja for at folk som har rett til refusjon frå Helfo i dag, ikkje mistar den og endar med ei større rekning.

Det er på høg tid med universell tannhelseteneste, lyder det frå fungerande partileiar i MDG Ingrid Liland.

– Det skulle berre mangla at eit raudgrønt fleirtal på Stortinget klarer å sikra at velferda blir bygd ut, og at hola blir tetta i velferdsstaten, seier ho.

Regjeringa har ikkje sett nokon tidsfrist for når alle skal omfattast av ordninga, som ifølgje Vestre vil kosta rundt 9 milliardar kroner årleg.

Uklare tidsrammer

Tidsramma vil avhenga av budsjettforhandlingane, men Bergstø seier at ho meiner det er fullt mogleg å få ferdigstilt reforma i løpet av to stortingsperiodar.

– Det er fullt mogleg, men vi kjem ikkje til å ha rulla henne ut til absolutt alle krikar og krokar og alle grupper i landet før neste val. Det har eg lita tru på at er mogleg, fordi vi er nøydde til å byggja kapasitet, få på plass nødvendige reguleringar og sørgja for at dei rettane folk har, er noko som faktisk blir følgt opp, seier Bergstø.

– Reint praktisk er det ingen grunn til at det ikkje skal vera mogleg, men det er jo pengane det står på. Ni milliardar er mykje pengar, poengterer Martinussen.

– For hausten sin del er det einaste Raudt kan lova, at vi kjem til å ha det heilt øvst på lista vår og bidra med den styrken vi kan for å komma så langt som mogleg allereie i 2027.

Ho legg til at ho forventar at regjeringa neste år vil setja av pengar til reforma i budsjettforslaget sitt for 2028. (©NPK)